Openbare publicaties

Waar mogelijk publiceren deelnemers aan het R&D programma ook in het openbare deel van deze website. Het meeste werk is echter alleen toegankelijk voor deelnemers.

Op dit moment is een publicatie openbaar gemaakt over het inspectiekader en kleuteronderwijs.

En er zijn drie willekeurige onderdelen van de besloten opgeving openbaar gemaakt.

Veiligheid; het verhaal van de timmerhoek

Verleiden tot spelen en leren

Kritische situatie: turfbewaking

 

Veiligheid en het verhaal van de timmerhoek

Ontwerpsessie voor leraren en (gevorderde) aanstaande leraren met betrekking tot veiligheid.

Stel: je wilt dat kleuters zelf een ei kunnen bakken in de klas. Hoe zou je dat aan kunnen pakken? En: is dat uit oogpunt van veiligheid haalbaar? Zijn er 'spijkerharde regels', zoals in het verhaal van de timmerhoek? Zou je het aandurven dit in de klas mogelijk te maken? Of is dit nu een voorbeeld van 'onzin, nooit aan beginnen!' Waar liggen je grenzen?

Met 30 kinderen in een klas moeten zijn, vindt men tegenwoordig heel gewoon. Dus richt je de gang van de school zo in dat kleuters ook daar iets te zoeken hebben. Of dat ruimte geeft?
Op bezoek in de onderbouw van Aly Liefhebber. Achter in de gang staat de timmertafel. Je gaat op het geluid af en komt Henk tegen. Henk is aan het timmeren. Met een echte hamer en met echte spijkers. Er ligt ook een zaag op de timmerttafel. Ook echt. Het is wel niet de grootste maat, maar je kunt er toch behoorlijk mee in je arm zagen.

een

De hamer is, zo te zien, van volwassen formaat.
Natuurlijk, Henk is een al wat oudere kleuter, maar zijn zusje is er ook bij. Zij wordt pas overmorgen vier jaar. Ze mocht vandaag een kijkje nemen op de basisschool. Henk heeft haar onder zijn hoede genomen. Samen logenstraffen ze bovendien de gedachte dat kleuters slechts korte tijd met iets bezig kunnen zijn. Henk en zijn zusje zijn al vijf kwartier hard aan het werk.

twee

Dan is het gemaakte vliegtuig klaar en lopen ze naar de watertafel, waar het vliegtuig uitgebreid op drijfvermogen wordt getest.

De timmertafel verbergt een geheim.
Om er iets van te begrijpen, moeten we er iets van ontrafelen.
Om te beginnen staat de timmertafel op een plaats waar de leidster er het minst zicht op heeft, namelijk in de gang. Is dat niet vreemd?
Bij deze kleuterleidster, op deze school, zaagt geen kind zich in de handen. Zere vingers komen een enkele keer voor, want je slaat natuurlijk wel eens naast een spijker. Maar nooit hard. Want deze kleuters zijn verbazend voorzichtig. Hoe kan dat?
Zelfs kinderen die hier voor het eerst zijn, kunnen al gaan timmeren. Henk nam immers zijn zusje onder zijn hoede. Hebben kleuters dan al verantwoordelijkheidsgevoel?
De twee kinderen gaan van de timmertafel naar de watertafel, om hun vliegtuig te testen. Ze gaan dus naar een andere hoek zonder het te vragen. Als alle andere kinderen dat ook mogen, wordt dat dan geen rommeltje?

Als het om veiligheid gaat: bij deze timmertafel gelden enkele SPIJKERHARDE regels. ZAGEN MAG ALLEEN ALS JE HET HOUT EERST IN DE BANKSCHROEF KLEMT! is een voorbeeld. Deze leidster doet niet aan 'laat maar waaien'-pedagogiek. De regels bij de timmertafel worden er, bij wijze van spreken, bij de kinderen ingehamerd.

Laten we, tijdens deze ontwerpsessie, studeren op allerlei aspecten van veiligheid. En dan doorgaan met de startvraag. Stel we willen dat kleuters, gewoon in de klas, een ei kunnen bakken? Is zoiets denkbaar? Hoe zou je het aanpakken?